TRENDING NOW





Ndugu Deo Masuki anatangaza kwa masikitiko makubwa kifo cha kaka yake mpendwa, Elihuruma Sifael Masuki, kilichotokea tarehe 22 Oktoba 2026 jijini Dar es Salaam.

Msiba upo nyumbani kwa marehemu, Kimara Temboni (St. Augustine), Dar es Salaam. Mwili wa marehemu unatarajiwa kusafirishwa tarehe 30 Oktoba 2026 kuelekea mkoani Kilimanjaro, ambapo mazishi yatafanyika Jumamosi, tarehe 31 Oktoba 2026, katika eneo la Kilema Pofu, Himo, mkoani Kilimanjaro.

Tangazo hili liwafikie Ndugu, Jamaa na Marafiki.

“BWANA alitoa, na BWANA ametwaa; jina la BWANA na lihimidiwe.” (Ayubu 1:21).
Mheshimiwa Dkt. Samia Suluhu Hassan, Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, akisaini kitabu cha maombolezo kufuatia kifo cha Deusdedit Mwita Wambura, Baba mzazi wa Mkuu wa Jeshi la Polisi nchini (IGP) Camillus Wambura, Masaki Jijini Dar es Salaam tarehe 27 Oktoba, 2026.
Mheshimiwa Dkt. Samia Suluhu Hassan, Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, akimfariji Mkuu wa Jeshi la Polisi nchini (IGP) Camillus Wambura, nyumbani kwake Masaki Jijini Dar es Salaam tarehe 27 Oktoba, 2026, kufuatia kufiwa na Baba yake mzazi Deusdedit Mwita Wambura aliyefariki tarehe 24 Oktoba, 2026 Jijini Dar es Salaam.
Waziri wa Nchi, Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira) Mhe. Mhandisi Hamad Yussuf Masauni akishiriki Mkutano wa 17 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Kimataifa wa Hifadhi ya Bioanuai unaoendelea jijini Yerevan, Armenia, Oktoba 27, 2026.
Waziri wa Nchi, Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira) Mhe. Mhandisi Hamad Yussuf Masauni (kulia) akielezea jambo wakati wa Mkutano wa 17 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Kimataifa wa Hifadhi ya Bioanuai unaoendelea jijini Yerevan, Armenia, Oktoba 27, 2026. Wengine katika picha ni Naibu Katibu Mkuu (Mazingira), Ofisi ya Makamu wa Rais Dkt. Maduhu Kazi, Mkurugenzi Idara ya Mazingira Ofisi ya Makamu wa Kwanza wa Rais, Bi. Farhat Mbarouk na Mkurugenzi Msaidizi (Sehemu ya Hifadhi ya Bioanuai) Ofisi ya Makamu wa Rais wa Dkt. Paul Deogratius.
Waziri wa Nchi, Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira) Mhe. Mhandisi Hamad Yussuf Masauni (kushoto) akimsikiliza Naibu Katibu Mkuu (Mazingira), Ofisi ya Makamu wa Rais Dkt. Maduhu Kazi, wakati wa Mkutano wa 17 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Kimataifa wa Hifadhi ya Bioanuai unaoendelea jijini Yerevan, Armenia, Oktoba 27, 2026. Aliyesimama kulia ni Mkurugenzi Msaidizi (Sehemu ya Hifadhi ya Bioanuai) Ofisi ya Makamu wa Rais wa Dkt. Paul Deogratius.
Waziri wa Nchi, Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira) Mhe. Mhandisi Hamad Yussuf Masauni (kushoto) akimsikiliza Naibu Katibu Mkuu (Mazingira), Ofisi ya Makamu wa Rais Dkt. Maduhu Kazi, wakati wa Mkutano wa 17 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Kimataifa wa Hifadhi ya Bioanuai unaoendelea jijini Yerevan, Armenia, Oktoba 27, 2026. Wengine waliosimama kulia ni Mkurugenzi Idara ya Mazingira Ofisi ya Makamu wa Kwanza wa Rais, Bi. Farhat Mbarouk na Mkurugenzi Msaidizi (Sehemu ya Hifadhi ya Bioanuai) Ofisi ya Makamu wa Rais wa Dkt. Paul Deogratius.

Na Mwandishi Wetu.

Tanzania imesisitiza umuhimu wa kuimarisha utekelezaji wa vitendo wa ajenda ya dunia ya hifadhi ya bioanuai, ikieleza kuwa upatikanaji wa fedha za uhakika, kuimarishwa kwa uwezo wa kitaasisi na ushirikiano wa kimataifa ni nguzo muhimu katika kufikia malengo ya uhifadhi na maendeleo endelevu.

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira) Mhe. Mhandisi Hamadi Yussuf Masauni amesema hayo wakati wa Mkutano wa 17 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Umoja wa Mataifa wa Bioanuai (COP17), unaofanyika Yerevan, Armenia, Oktoba 27, 2026.

Amesema Tanzania inashiriki mkutano huo ikiwa na dhamira ya kuhakikisha Mfumo wa Dunia katika kuhifadhi Bioanuai unatekelezwa kwa vitendo, kwa kuzingatia matokeo yanayopimika na manufaa ya muda mrefu kwa wananchi na dunia kwa ujumla.

Aidha, Tanzania imesisitiza umuhimu wa kuoanisha utekelezaji wa Mkakati na Mpango wa Kazi wa Taifa wa Bioanuai wa mwaka 2025–2030 (NBAP 2025–2030) na Programu ya Mageuzi ya Utunzaji wa Mazingira, ili kuchangia kufikiwa kwa Dira ya Taifa ya Maendeleo ya mwaka 2050, hususan katika kuimarisha ustahimilivu dhidi ya mabadiliko ya tabianchi na kuboresha utunzaji wa mazingira.

Katika mkutano huo, Tanzania imeainisha maeneo kadhaa ya kipaumbele, ikiwemo suala la upatikanaji wa fedha za bioanuai. Nchi imesisitiza umuhimu wa kuongeza rasilimali za kifedha zilizo za uhakika, zinazotabirika na zinazofikika kwa urahisi, hasa kwa nchi zinazoendelea, ili kuwezesha utekelezaji wa mipango ya uhifadhi.

Tanzania pia imeeleza kuwa mageuzi ya sera na mifumo ya vivutio vinavyoweza kuchochea uharibifu wa bioanuai yanapaswa kuzingatia haki, ushahidi wa kisayansi na mazingira halisi ya wananchi. Hatua hizo zinapaswa kulinda usalama wa chakula, maisha ya wakulima na vipaumbele vya maendeleo ya jamii.

Katika eneo la utekelezaji na ufuatiliaji, Tanzania imehimiza kuimarishwa kwa uwezo wa kitaasisi, upatikanaji wa teknolojia sahihi, takwimu za bioanuai na rasilimali za kiufundi na kifedha. Hatua hizo zitasaidia nchi kuimarisha mifumo ya ufuatiliaji na kuhakikisha ahadi zilizowekwa katika ngazi ya kitaifa zinatafsiriwa kuwa matokeo yanayoweza kupimwa na kuthibitishwa.

Vilevile, Tanzania imesisitiza umuhimu wa kuchukua hatua shirikishi katika kulinda mifumo muhimu ya ikolojia, hususan vyanzo vya maji, pamoja na kuimarisha uratibu kati ya ajenda ya hifadhi ya bioanuai, mabadiliko ya tabianchi na mapambano dhidi ya ujangwa.

Nchi imetambua pia nafasi muhimu ya wanawake, vijana, jamii na sekta binafsi katika kusimamia rasilimali za asili na kuendeleza juhudi za uhifadhi. Kwa msingi huo, ushirikishwaji wa wadau hao unapaswa kupewa kipaumbele ili kuhakikisha hatua za uhifadhi zinakuwa jumuishi na zenye manufaa kwa wananchi.

Tanzania imeeleza utayari wake wa kuendelea kushirikiana na nchi wanachama wa Mkataba wa Bioanuai pamoja na wadau wa maendeleo katika kuhamasisha rasilimali na kuharakisha utekelezaji wa Mfumo wa Dunia wa Bioanuai.

Tanzania imetoa wito katika mkutano huo kuwa hatua muhimu ya kuimarisha utekelezaji wa ahadi za kimataifa kwa vitendo, kuoanisha dhamira za kisera na uwekezaji wa fedha na rasilimali, na kuhakikisha malengo ya kimataifa yanazaa matokeo halisi katika ngazi ya taifa.

Naye, Naibu Katibu Mkuu (Mazingira), Ofisi ya Makamu wa Rais Dkt. Maduhu Kazi, amesema Tanzania inaamini kuwa mafanikio ya juhudi za kimataifa za hifadhi ya bioanuai yatategemea uwezo wa nchi kubadilisha ahadi kuwa hatua madhubuti, kuhakikisha rasilimali zinazohitajika zinapatikana na kuimarisha ushirikiano wa kimataifa kwa ajili ya kulinda mifumo ya ikolojia na ustawi wa vizazi vya sasa na vijavyo.

Kwa upande wake, Mkurugenzi Mkuu wa Baraza la Taifa la Hifadhi na Usimamizi wa Mazingira (NEMC) Dkt. Immaculate Semesi amesema Uhifadhi wa bioanuwai unahitaji ushirikiano wa wadau wote, uwekezaji wa kutosha na mifumo imara ya usimamizi na ufuatiliaji wa mazingira. Ni muhimu kuhakikisha kuwa rasilimali za kifedha zinazopatikana zinasaidia utekelezaji wa hatua halisi za uhifadhi, urejeshaji wa mazingira na kuboresha maisha ya wananchi.
WAHITIMU wa Chuo Kikuu Mzumbe, Ndaki ya Mbeya, wametakiwa kutumia elimu na ujuzi walioupata chuoni kuleta mabadiliko chanya katika jamii kwa kuzingatia utu, uadilifu na maadili ya Kitanzania, huku wakitumia ubunifu na uthubutu kutafuta suluhisho la changamoto zinazowazunguka.

Wito huo umetolewa na Mheshimiwa Dkt. Ali Mohamed Shein, Rais Mstaafu wa Zanzibar na Mwenyekiti wa Baraza la Mapinduzi, Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Mstaafu na Mkuu wa Chuo Kikuu Mzumbe, wakati wa Mahafali ya 25 ya chuo hicho yaliyofanyika tarehe 26 Oktoba 2026, katika Ndaki ya Mbeya, mkoani Mbeya.
 
Mheshimiwa Dkt. Shein amewasisitiza wahitimu hao kutumia maarifa na ujuzi walioupata kwa manufaa ya jamii, akieleza umuhimu wa kujitofautisha kupitia matendo yanayoonesha utu, uadilifu, kuheshimu wengine na kuzingatia maadili ya Kitanzania. Amesisitiza kuwa elimu inapaswa kuwa nyenzo ya kuboresha maisha ya watu na kuchangia maendeleo ya Taifa.

Kwa upande wake, Mlau wa Mahafali, Prof. Elizabeth Lulu Genda, amewataka wahitimu kukabiliana na changamoto za maisha kwa uvumilivu, ubunifu na uthubutu badala ya kulaumu Serikali, mifumo au jamii wanapokutana na vikwazo.
Prof. Genda amesema ukosefu wa ajira, mitaji, urasimu na uhaba wa fursa ni miongoni mwa changamoto ambazo wahitimu wanaweza kukutana nazo wanaporejea katika jamii, hivyo wanapaswa kutafuta mbinu sahihi za kuzivuka badala ya kukata tamaa.

“Msipoteze muda na rasilimali zenu kugombana na mambo yatakayowakinga katika safari ya maisha. Chunguzeni kwa makini na kutafuta namna ya kuvuka vikwazo hivyo,” alisisitiza Prof. Genda.

Naye Makamu Mkuu wa Chuo Kikuu Mzumbe, Prof. William Mwegoha, amewataka wahitimu kutumia elimu yao kwa uadilifu, ubunifu na bidii ili kuanzisha shughuli za uzalishaji mali, kutengeneza fursa na kuchangia maendeleo ya Taifa.
Prof. Mwegoha pia amewahimiza wahitimu kudumisha uhusiano na chuo chao kwa kushirikiana, kushauriana na kusaidia wanafunzi kupata fursa za ajira na ujasiriamali, akisisitiza kuwa mtandao wa wahitimu unaweza kuunganisha maarifa, uzoefu na fursa kwa manufaa ya wahitimu wenyewe, chuo na jamii kwa ujumla.

Katika mahafali hayo, jumla ya wahitimu 1,212, wakiwemo wanaume 587 na wanawake 625, wametunukiwa tuzo za kitaaluma katika ngazi za Shahada ya Umahiri, Shahada ya Awali, Stashahada na Astashahada.
Naye, mhitimu bora wa Chuo Kikuu Mzumbe Ndaki ya Mbeya, Ndg. Lugano Mwapongo amewataka wahitimu kutumia maarifa waliopata chuoni hapo kuleta maendeleo katika jamii. Aidha, ameeleza kuwa ni mwiko kukata tamaa hivyo wahitimu na wanafunzi waendelee kuweka juhudi zenye kuleta mafanikio.

Mahafali hayo yanaweka bayana kuwa thamani ya elimu haipo katika vyeti pekee, bali pia katika uwezo wa wahitimu kutumia maarifa yao kutatua changamoto, kufungua fursa na kuboresha maisha ya watu. Kwa wahitimu hao, hatua inayofuata ni kuyageuza maarifa waliyoyapata chuoni kuwa matokeo yanayoonekana katika jamii na maendeleo ya Taifa.

Meneja Mkuu wa Masoko na Mawasiliano wa Benki ya Exim Tanzania, Kauthar D’souza, akiwa katika hatua moja wapo ya uchunguzi wa saratani ya matiti wakati wa zoezi la uhamasishaji lililoandaliwa na benki hiyo kupitia programu ya Exim Cares kwa kutumia wataalamu kutoka Taasisi ya Saratani Ocean Road, jijini Dar es Salaam, tarehe 23 Oktoba 2026. Zoezi hilo liliwapa wafanyakazi wa benki na wanajamii inayowazunguka kupata elimu na huduma ya uchunguzi bure, ikiwa ni sehemu ya maadhimisho ya Mwezi wa Uhamasishaji kuhusu Saratani ya Matiti, unaoadhimishwa kila Oktoba, kwa lengo la kuhamasisha utambuzi wa mapema na matumizi ya taarifa sahihi za afya.

Na Mwandishi Wetu, Dar es Salaam.

BENKI ya Exim Tanzania kupitia programu yake ya uwajibikaji kwa jamii ya Exim Cares, imetoa elimu na huduma za uchunguzi wa saratani ya matiti bila malipo kwa wafanyakazi wake na wanajamii wanaoizunguka, ikiwa ni sehemu ya kuadhimisha Mwezi wa Uhamasishaji kuhusu Saratani ya Matiti.

Zoezi hilo lililofanyika Oktoba 23, 2026, katika makao makuu ya benki hiyo jijini Dar es Salaam, lilishirikisha wataalamu kutoka Taasisi ya Saratani Ocean Road waliotoa elimu kuhusu dalili za ugonjwa huo, mabadiliko yasiyo ya kawaida mwilini na umuhimu wa kutafuta huduma za afya mapema.

Kupitia kampeni hiyo, washiriki walielimishwa kuhusu umuhimu wa tathmini ya kitabibu wanapobaini mabadiliko kwenye matiti, huku juhudi zikilenga kupunguza hofu na dhana potofu zinazoweza kuwafanya watu kuchelewa kupata huduma.
Meneja Mkuu wa Masoko na Mawasiliano wa Benki ya Exim Tanzania, Kauthar D’souza, alisema afya na ustawi wa wafanyakazi pamoja na jamii ni sehemu muhimu ya mchango wa benki hiyo kupitia programu ya Exim Cares.

Alisema benki inaunga mkono juhudi zinazowezesha jamii kupata taarifa sahihi za afya na kuelewa umuhimu wa kuchukua hatua kwa wakati, akisisitiza kuwa uhamasishaji kuhusu saratani ya matiti ni hatua muhimu katika kuimarisha utunzaji wa afya na upatikanaji wa huduma zinazofaa.

D’souza aliongeza kuwa, kwa mujibu wa Shirika la Afya Duniani (WHO), takribani asilimia 80 ya saratani ya matiti hutokea kwa wanawake wasio na vihatarishi maalumu vinavyojulikana, isipokuwa kuwa mwanamke na kuongezeka kwa umri. Alisema hali hiyo inaonesha kuwa kutokuwa na historia ya ugonjwa huo katika familia hakumaanishi kuwa mtu hawezi kuupata.
Kwa upande wake, Daktari Maguha Stephano, mwakilishi wa Taasisi ya Saratani Ocean Road, alisema utoaji wa taarifa sahihi na kuhamasisha jamii kutafuta huduma za afya mapema ni muhimu katika kukabiliana na saratani ya matiti.

Alitaja baadhi ya dalili zinazopaswa kupewa kipaumbele kuwa ni uvimbe kwenye titi au kwapani, pamoja na mabadiliko kwenye ngozi ya titi au chuchu, akiwataka watu wanaobaini mabadiliko hayo kutafuta ushauri wa kitaalamu bila kuchelewa.

Kwa mujibu wa Shirika la Kimataifa la Utafiti wa Saratani (IARC), makadirio ya mwaka 2024 yanaonesha kuwa kulikuwa na visa vipya takribani milioni 2.43 vya saratani ya matiti duniani. Nchini Tanzania, wanawake takribani 3,024 walikadiriwa kugundulika na ugonjwa huo, huku vifo 1,492 vikikadiriwa kutokana na saratani hiyo katika mwaka huo.
Takwimu za WHO pia zinaonesha kuwa kiwango cha kuishi kwa angalau miaka mitano baada ya kugundulika na saratani ya matiti kilikadiriwa kuwa asilimia 77.8 duniani, ikilinganishwa na asilimia 39.1 katika Kanda ya Afrika ya WHO kwa wanawake waliogundulika kati ya mwaka 2017 na 2021. Hali hiyo inasisitiza umuhimu wa utambuzi wa mapema na upatikanaji wa huduma za uchunguzi na matibabu kwa wakati.

Mwezi wa Uhamasishaji kuhusu Saratani ya Matiti huadhimishwa kila Oktoba, na kwa mwaka 2026 unaongozwa na kaulimbiu isemayo, “Kila simulizi ni ya kipekee, kila hatua ina thamani,” inayosisitiza umuhimu wa taarifa sahihi, huduma zinazofaa na msaada kwa watu walioathiriwa na ugonjwa huo.
Exim Cares ni programu ya uwajibikaji kwa jamii ya Benki ya Exim Tanzania inayolenga kuboresha maisha kupitia sekta za afya, elimu, mazingira, ubunifu na elimu ya fedha. Katika sekta ya afya, benki hiyo imekuwa ikiunga mkono kampeni za uchangiaji damu kwa kushirikiana na Huduma ya Taifa ya Damu Salama (NBTS), kutoa vifaa tiba na kuboresha mazingira ya huduma kwa wagonjwa wenye changamoto za afya ya akili.

Benki ya Exim Tanzania imewahimiza wafanyakazi wake na jamii kwa ujumla kuweka utunzaji wa afya kuwa sehemu ya maisha ya kila siku, kupata ushauri wa kitaalamu kuhusu uchunguzi unaofaa na kutochelewa kutafuta huduma za afya wanapobaini mabadiliko yasiyo ya kawaida.

Na Karama Kenyunko Michuzi Tv

MAMLAKA ya Hali ya Hewa Tanzania (TMA) imetabiri mvua za wastani hadi juu ya wastani katika maeneo mbalimbali nchini kuanzia Novemba mwaka huu hadi Aprili 2027, huku ikitoa tahadhari ya mafuriko, milipuko ya magonjwa na uharibifu wa miundombinu unaoweza kusababishwa na mvua hizo.

Akitangaza utabiri huo, leo Oktoba 23, 2026 Mkurugenzi wa TMA, Dkt. Ladislaus Chang’a, amesema mvua nyingi zaidi zinatarajiwa katika kipindi cha Novemba 2026 hadi Januari 2027, huku kiwango cha mvua kikitarajiwa kupungua katika miezi ya Februari hadi Aprili mwakani.

"Hali hiyo inatarajiwa kuchangiwa kwa kiasi kikubwa na El Niño yenye nguvu kubwa, inayohusishwa na ongezeko la joto la maji katika eneo la tropiki ya kati ya Bahari ya Pasifiki.

Hata hivyo Dkt. Chang'a amewataka wananchi na wadau wa sekta mbalimbali kuendelea kufuatilia utabiri wa hali ya hewa wa kila siku, siku 10 na kila mwezi ili kupanga shughuli zao kwa kuzingatia mabadiliko ya hali ya hewa katika maeneo yao.

Kwa mujibu wa TMA, mikoa ya Kigoma, Tabora, Katavi, Singida, Dodoma, Njombe, Iringa, Mbeya, Songwe na Rukwa, pamoja na maeneo ya kusini mwa Morogoro, inatarajiwa kupata mvua za juu ya wastani hadi wastani. Mikoa ya Ruvuma, Mtwara na Lindi inatarajiwa kupata mvua za wastani hadi juu ya wastani.

Mamlaka hiyo imeeleza kuwa mvua za msimu zitaanza kuenea katika maeneo mengi nchini mwezi Novemba. Hata hivyo, baadhi ya maeneo ya Tabora, Katavi, Kigoma, Lindi na Mtwara yanatarajiwa kuanza kupata mvua hizo kuanzia wiki ya nne ya Oktoba hadi wiki ya kwanza ya Novemba.

Mvua hizo zinatarajiwa kukoma katika maeneo mengi kati ya wiki ya tatu na ya nne ya Aprili 2027, huku maeneo ya magharibi na nyanda za juu kusini magharibi yakitarajiwa kuendelea kupata mvua hadi wiki ya kwanza ya Mei.

Katika Kanda ya Kati, inayojumuisha Dodoma na Singida, mvua zinatarajiwa kuanza katika wiki ya pili na ya tatu ya Novemba na kuisha mwishoni mwa Aprili. Kwa upande wa Ruvuma, mvua zinatarajiwa kuanza baadaye, kati ya wiki ya kwanza na ya pili ya Desemba, na kukoma mwishoni mwa Aprili.

Akizungumzia sababu nyingine zinazoweza kuimarisha mvua hizo, Dkt. Chang’a amesema mifumo ya bahari na upepo inatarajiwa kuchangia ongezeko la mvua, ikiwemo upepo wenye unyevunyevu kutoka misitu ya Kongo kuelekea maeneo ya magharibi na Kanda ya Kati.

Ameongeza kuwa joto la maji katika eneo la magharibi mwa Bahari ya Hindi linatarajiwa kuwa juu ya wastani ikilinganishwa na eneo la mashariki, hasa katika nusu ya kwanza ya msimu, hali inayoweza kuimarisha mifumo ya mvua nchini.

Kuhusu maeneo yanayopata misimu miwili ya mvua kwa mwaka, yakiwemo maeneo ya Ziwa Victoria, kaskazini mwa nchi na ukanda wa pwani, amesema mvua za Vuli zimeanza kunyesha katika baadhi ya maeneo kama ilivyotabiriwa. Ongezeko la mvua hizo linatarajiwa Novemba na Desemba 2026, huku mvua za nje ya msimu zikitarajiwa kuendelea Januari 2027.

Wakulima na wafugaji kupewa tahadhari Katika sekta ya kilimo, TMA imeonya kuwa mvua nyingi zinaweza kusababisha maji kutuama mashambani, mafuriko na ongezeko la unyevunyevu kwenye udongo, hali inayoweza kudhoofisha ukuaji wa mazao na kuharibu miundombinu ya kilimo.

Kwa mujibu wa mamlaka hiyo, mazingira hayo yanaweza kuongeza magonjwa ya mazao yanayosababishwa na fangasi, bakteria na virusi, na kuathiri uzalishaji wa viazi mviringo, alizeti, maharage, ufuta, matunda na mbogamboga.

Aidha, mvua za muda mrefu zinaweza kuvuruga shughuli za uvunaji, ukaushaji, usafirishaji na uhifadhi wa mazao, na hivyo kuongeza upotevu wa chakula baada ya kuvuna.

Ili kupunguza athari hizo, wakulima wameshauriwa kuandaa mashamba mapema, kupanda kwa wakati, kutumia mbegu zinazofaa kwa mazingira yao na kuzingatia ushauri wa maafisa ugani. Pia wametakiwa kuweka mifereji ya maji, kutumia matuta na mbinu za kilimo cha kontua ili kupunguza kutuama kwa maji, mmomonyoko wa udongo na upotevu wa rutuba.

Kwa wafugaji, TMA imesema mvua hizo zinatarajiwa kuongeza upatikanaji wa malisho na maji kwa mifugo. Hata hivyo, imeonya kuwa unyevunyevu mwingi unaweza kuongeza hatari ya magonjwa, yakiwemo homa ya bonde la ufa na kuoza kwa kwato.

Miundombinu na afya kuwa hatarini
Dkt. Chang’a amesema mvua nyingi zinaweza kuongeza kina cha maji katika mito na mabwawa, huku uchafuzi wa vyanzo vya maji ukiongeza uwezekano wa kutokea kwa magonjwa ya mlipuko.

Katika sekta ya usafiri, athari zinazoweza kujitokeza ni pamoja na uharibifu wa barabara, kuporomoka kwa kingo, kuharibika kwa madaraja na njia za reli, pamoja na kuchelewa kwa huduma za usafiri wa anga na majini.

Amesema mvua kubwa zinazoambatana na radi na upepo mkali zinaweza kupunguza uono kwa marubani na kuathiri ratiba za safari za ndege.

Katika sekta ya ujenzi, mvua zinaweza kuchelewesha utekelezaji wa miradi, kuongeza gharama, kuharibu vifaa na kuhatarisha usalama wa wafanyakazi pamoja na watumiaji wa miundombinu.

TMA imewashauri wakandarasi kuzingatia utabiri wa hali ya hewa wanapopanga shughuli zao, kuhamisha mitambo kutoka maeneo ya mabonde na chemchemi, na kuhifadhi vifaa vinavyoweza kuharibika vikilowa, ikiwemo saruji, katika sehemu salama.

Vilevile, mamlaka hiyo imetoa tahadhari kwa shughuli za uchimbaji madini, hasa katika migodi midogo, ikieleza kuwa mvua nyingi zinaweza kuongeza hatari ya maporomoko ya ardhi na kuporomoka kwa mashimo yasiyo imara.

Serikali na wananchi watakiwa kuchukua tahadhari
Kutokana na utabiri huo, TMA imezitaka mamlaka za serikali za mitaa kuimarisha mifumo ya mifereji ya maji, kutoa elimu kwa wananchi na kuimarisha kamati za maafa katika ngazi za mikoa, wilaya, kata, vijiji na mitaa.

Katika sekta ya afya, imeshauri kuimarishwa kwa udhibiti wa mazalia ya mbu, upatikanaji wa dawa na vifaa tiba, pamoja na kuandaliwa kwa mipango mbadala ya kuendelea kutoa huduma za afya endapo miundombinu ya usafiri itaharibika.

TMA pia imeeleza kuwa mvua zinaweza kuathiri wanyamapori na shughuli za utalii, huku baadhi ya wanyama wakihamia katika makazi ya watu na kuongeza uwezekano wa migogoro kati ya binadamu na wanyamapori.

Mamlaka hiyo imehitimisha kwa kuwataka wananchi na wadau wa sekta mbalimbali kutumia taarifa rasmi za hali ya hewa katika kupanga shughuli zao na kufuatilia tahadhari zinazotolewa ili kupunguza athari zinazoweza kujitokeza wakati wa msimu huo wa mvua.

Na Mwandishi Wetu – Dar es Salaam.

Serikali inaendelea kuweka mkazo maalum kwenye kuboresha mfumo wa uratibu na upatikanaji wa mafunzo ya utarajali (internship) kwa kuwapatia wahitimu wa kada mbalimbali, uzoefu na ujuzi unaohitajika kwa lengo la kuwafanya wahitimu hao kuwa shindani katika soko la ajira la ndani na nje ya nchi.

Akiongoza kikao cha Makatibu Wakuu kilichofanyika Ofisi ndogo ya Waziri Mkuu jijini Dar es Salaam Oktoba 22, 2026, Katibu Mkuu, Ofisi ya Waziri Mkuu, Sera, Bunge, Uratibu na Wenye Ulemavu, Dkt. Jim Yonazi, amesema maboresho yanayoendelea kufanyika ni sehemu ya utekelezaji wa maelekezo ya Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Deogratius Ndejembi, aliyoyatoa wakati akimwakilisha Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, kwenye kikao kazi cha wenyeviti wa bodi na watendaji wakuu wa taasisi na mashirika ya umma (C-COEs Forum 2026) tarehe 28 Septemba, 2026 jijini Arusha.

Katika kikao kazi cha wenyeviti wa bodi na watendaji wakuu wa taasisi na mashirika ya umma, Mhe. Makamu wa Rais alielekeza kuandaliwa kwa mpango wa mafunzo kwa vitendo utakaowawezesha angalau vijana 10,000 kupata uzoefu katika mashirika ya umma na wengine 20,000 kwenye sekta binafsi, ikiwa ni sehemu ya utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050, hususani nguzo ya pili inayosisitiza maendeleo ya watu na rasilimali watu nchini.

Katika kikao hicho cha Makatibu Wakuu, Dkt. Yonazi amesema kuwa Serikali inaendelea kuweka kipaumbele kikubwa kwenye masuala ya mafunzo kwa vitendo (internship) kwa wahitimu ili kuziba pengo la kutokuwa na uzoefu, na kuwapa wahitimu hao uwezo wa kuunganisha elimu ya darasani na uhalisia wa mazingira ya kazi pamoja na kuongeza ushindani kwenye soko la ajira.

“Mafunzo ya ujuzi na uzoefu wa kazi yanapatikana kupitia taasisi mbalimbali za Serikali, vyuo vya ufundi, na programu za kitaifa zinazolenga kuwaandaa vijana kuwa shindani katika soko la ajira”, ameeleza Dkt. Yonazi.

Kikao hicho kiliwashirikisha Makatibu Wakuu wa kisekta kutoka Ofisi ya Rais, Menejimenti ya Utumishi na Utawala Bora, Ofisi ya Rais Mipango na Uwekezaji, Ofisi ya Rais Maendeleo ya Vijana, Ofisi ya Waziri Mkuu-Tawala za Mikoa na Serikali za Mitaa, Ofisi ya Waziri Mkuu - Kazi, Ajira na Mahusiano, Wizara ya Fedha, Wizara ya Kilimo, Wizara ya Elimu, Sayansi na Teknolojia pamoja na Wizara ya Ujenzi.


Na Mwandishi Wetu.

Wanafunzi wa uandishi wa habari wamehimizwa kutotosheka na elimu ya ngazi ya cheti au stashahada, bali waendelee kujiendeleza hadi kufikia ngazi za juu zaidi ili kujenga uwezo, weledi na ushindani katika taaluma hiyo.

Wito huo umetolewa tarehe 22 Oktoba, 2026, na Afisa Habari Mkuu kutoka Bodi ya Ithibati ya Waandishi wa Habari (JAB), Bw. Prudence Constantine, wakati wa ziara ya maafisa wa Bodi katika Chuo cha Uandishi wa Habari Dar es Salaam (Dar es Salaam School of Journalism-DSJ).

Ziara hiyo imelenga kujifunza kuhusu mazingira na mifumo ya utoaji wa mafunzo ya uandishi wa habari, kuimarisha ushirikiano kati ya JAB na chuo hicho, pamoja na kuhakikisha mafunzo yanayotolewa yanawaandaa wanafunzi kukidhi viwango vya elimu, ithibati, maadili na weledi vinavyohitajika katika taaluma ya uandishi wa habari.
Akizungumza na wanafunzi wanaosoma ngazi ya cheti, Constantine amesema taaluma ya uandishi wa habari inahitaji watu wenye elimu, ujuzi na maarifa mapana ili waweze kukabiliana na mabadiliko na changamoto zinazojitokeza katika utekelezaji wa majukumu yao.

Amewataka wanafunzi hao kujikita katika masomo, kujenga utamaduni wa kujifunza na kuendelea kupanua maarifa yao, akieleza kuwa maendeleo ya teknolojia na mabadiliko katika tasnia ya habari yanahitaji Waandishi wa Habari wenye uwezo wa kuendana na wakati.

Katika mazungumzo hayo, maafisa wa JAB walikutana na wanafunzi na wakufunzi wa DSJ na kujadiliana kuhusu mafunzo, viwango vya taaluma na umuhimu wa kuimarisha mazingira ya ujifunzaji na kuwaandaa wanafunzi kutekeleza majukumu ya kihabari kwa kuzingatia weledi na maadili.
Kwa upande wao, wakufunzi wa DSJ wameiomba JAB kuendelea kutekeleza majukumu yake ya kusimamia na kuimarisha taaluma ya uandishi wa habari, ili kuhakikisha Waandishi wa Habari wanazingatia maadili, weledi na misingi ya taaluma hiyo.

Ziara hiyo ni sehemu ya juhudi za JAB za kuimarisha ushirikiano na vyuo vinavyotoa mafunzo ya uandishi wa habari, kwa lengo la kuboresha maandalizi ya wataalamu na kuinua viwango vya taaluma nchini.