Serikali Yaweka Mkazo Nishati Safi ya Kupikia, Yalenga Asilimia 80 ifikapo 2034

Katibu Mkuu Ofisi ya Makamu wa Rais, Dkt. Richard Muyungi, akizungumza wakati wa Kongamano na Mdahalo wa Nishati Safi ya Kupikia, uliofanyika Zanzibar, ambapo alisisitiza umuhimu wa kuongeza kasi ya matumizi ya nishati safi ya kupikia nchini.  

Na Mwandishi Wetu.

ZANZIBAR, Serikali ya Awamu ya Sita chini ya uongozi wa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan inaendelea kuongeza kasi ya matumizi ya nishati safi ya kupikia nchini, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kulinda mazingira, kuhifadhi misitu, kupunguza utegemezi wa nishati zinazochangia uharibifu wa mazingira na kuboresha afya za wananchi.

Kwa sasa, asilimia 28.5 ya kaya na taasisi nchini zinatumia nishati safi ya kupikia, huku Serikali ikiwa na malengo ya kuongeza kiwango hicho hadi kufikia asilimia 80 ifikapo mwaka 2034 na kufikia asilimia 100 ifikapo mwaka 2050. Malengo hayo yanaakisi dhamira ya Serikali ya kuhakikisha wananchi wanapata nishati ya kupikia iliyo salama, nafuu, ya uhakika na inayopatikana kwa urahisi katika maeneo ya mijini na vijijini.

Akizungumza katika Kongamano na Mdahalo wa Nishati Safi ya Kupikia ulioandaliwa na Mwanamke Initiatives Foundation (MIF) Zanzibar, Katibu Mkuu Ofisi ya Makamu wa Rais, Dkt. Richard Muyungi, amesema Serikali inaendelea kuweka msukumo mkubwa katika kuhamasisha matumizi ya nishati safi ya kupikia, huku ikisisitiza ushirikiano wa Serikali, sekta binafsi, mashirika ya kiraia na wadau wengine katika kufikia malengo yaliyowekwa.

Dkt. Muyungi, ambaye aliongoza mjadala huo, amesema matumizi ya nishati safi yana umuhimu mkubwa katika kukabiliana na changamoto za kiafya na kimazingira zinazotokana na matumizi ya nishati zisizo safi. Kwa mujibu wa maelezo yake, hatua za kuongeza matumizi ya nishati safi zinapaswa kwenda sambamba na kuhakikisha teknolojia na vifaa vya kupikia vinapatikana kwa wananchi kwa gharama zinazoweza kumudu.

Amesema kipaumbele cha Serikali kinaendelea kutolewa kwa taasisi zinazohudumia na kulisha watu wengi kwa siku, zikiwemo shule, magereza, vyuo, kambi za mafunzo na taasisi nyingine za umma. Taasisi hizo hutumia kiasi kikubwa cha nishati kwa ajili ya kupikia, hivyo kuhamia kwenye nishati safi kunaweza kupunguza kwa kiasi kikubwa matumizi ya kuni na mkaa, pamoja na gharama na athari za kimazingira zinazohusiana na matumizi ya nishati hizo.

Dkt. Muyungi amelipongeza Jeshi la Magereza kwa kuongoza katika mpito kuelekea matumizi ya nishati safi ya kupikia, akieleza kuwa magereza yote nchini yamehamia katika matumizi ya nishati safi. Hatua hiyo ni sehemu muhimu ya juhudi za Serikali za kupunguza utegemezi wa kuni na hivyo kupunguza shinikizo na uharibifu wa misitu katika maeneo yenye magereza.

Kwa upande wa afya, matumizi ya nishati safi yanatarajiwa kusaidia kupunguza moshi unaozalishwa wakati wa kupikia kwa kutumia kuni, mkaa na nishati nyingine zinazochafua hewa. Kupunguza moshi huo kuna umuhimu mkubwa kwa afya ya wapishi na watu wengine wanaokaa katika maeneo ya kupikia, hususan wanawake na watoto ambao mara nyingi hutumia muda mwingi karibu na maeneo hayo.

Aidha, Dkt. Muyungi ameipongeza Wakala wa Nishati Vijijini (REA) kwa kuendelea na kampeni za kusambaza majiko na mitungi ya gesi kwa wananchi wa maeneo ya vijijini. Mpango huo unalenga kuongeza fursa kwa wananchi wa maeneo ambayo upatikanaji wa nishati safi bado ni changamoto, huku ukiwa sehemu ya juhudi za kupanua matumizi ya teknolojia bora za kupikia nje ya maeneo ya mijini.

Vilevile, ameipongeza TANESCO kwa mpango wa kukopesha wananchi majiko ya umeme yenye matumizi madogo ya nishati. Mpango huo unatoa fursa kwa wananchi kutumia teknolojia za kisasa za kupikia bila kulazimika kumudu gharama kubwa za ununuzi wa vifaa kwa mara moja.

Hatua hizo zinaonyesha kuwa mpito kuelekea nishati safi ya kupikia unahitaji matumizi ya vyanzo mbalimbali vya nishati na teknolojia zinazokidhi mahitaji ya wananchi kulingana na mazingira yao. Gesi, umeme na teknolojia nyingine safi zinaweza kutumika kwa pamoja katika kuongeza kasi ya kufikia malengo ya kitaifa.

Kongamano na mdahalo huo uliofanyika Zanzibar, umeandaliwa na Mwanamke Initiatives Foundation (MIF) na kuwakutanisha wadau mbalimbali kujadili hatua zilizofikiwa, fursa zilizopo pamoja na mikakati ya kuharakisha mpito kuelekea matumizi ya nishati safi ya kupikia nchini.

Majadiliano hayo yameweka mkazo katika umuhimu wa kuongeza uelewa wa wananchi kuhusu faida za nishati safi, kuimarisha upatikanaji wa vifaa vya kisasa vya kupikia na kuweka mazingira yatakayowezesha kaya na taasisi kuhamia kwenye nishati safi kwa urahisi zaidi.

Wadau pia wameendelea kusisitiza umuhimu wa kuangalia gharama za nishati safi kwa wananchi, kwa kuwa upatikanaji wa teknolojia pekee hautoshi endapo gharama za kununua vifaa, kupata nishati au kuvitumia zitakuwa kubwa kwa kaya zenye kipato cha chini. Kwa msingi huo, uwezeshaji wa wananchi na ubunifu katika mifumo ya kifedha ni miongoni mwa maeneo muhimu yanayoweza kusaidia kuongeza kasi ya mpito huo.

Serikali pia inaendelea kuhimiza ushiriki wa sekta binafsi katika uzalishaji, usambazaji na uuzaji wa vifaa vya nishati safi ya kupikia. Ushirikiano huo unatarajiwa kuongeza ushindani katika soko, kupanua upatikanaji wa bidhaa na kusaidia kupunguza gharama kwa watumiaji.

Kwa upande wa mazingira, kuongeza matumizi ya nishati safi kunatarajiwa kupunguza utegemezi wa kuni na mkaa ambao umeendelea kuchangia shinikizo kwenye misitu. Kupunguza mahitaji ya kuni na mkaa kunaweza kusaidia katika uhifadhi wa misitu, kupunguza uharibifu wa mazingira na kuchangia juhudi za kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi.

Katika kufanikisha malengo ya asilimia 80 ifikapo mwaka 2034 na asilimia 100 ifikapo mwaka 2050, Serikali inatarajiwa kuendelea kuimarisha sera, mipango na mikakati inayolenga kuongeza matumizi ya nishati safi katika kaya na taasisi. Ushirikiano kati ya Serikali na wadau mbalimbali utakuwa muhimu katika kuhakikisha hatua zinazochukuliwa zinafikia wananchi wa makundi yote.

Serikali itaendelea kushirikiana na wadau mbalimbali kuhakikisha nishati safi ya kupikia inakuwa nafuu, salama na kufikiwa na wananchi wengi zaidi. Juhudi hizo zinalenga siyo tu kufanikisha malengo ya kitaifa ya matumizi ya nishati safi, bali pia kulinda afya za wananchi, kupunguza uharibifu wa misitu na kujenga mazingira bora kwa vizazi vya sasa na vijavyo.

Kwa hatua zinazoendelea kuchukuliwa, Serikali inaamini kuwa kuongeza kasi ya matumizi ya nishati safi ya kupikia kutasaidia kuleta mabadiliko katika maisha ya wananchi, kuimarisha uhifadhi wa mazingira na kuchochea maendeleo endelevu nchini.